Voordat we de hardware induiken, moet je de Europese wetgeving rondom e-bikes (pedelecs) begrijpen. De wet stelt dat de motor uitsluitend ondersteuning mag bieden tot een snelheid van maximaal 25 kilometer per uur, met een maximaal nominaal vermogen van 250 watt. Zodra je de grens van 25 km/u passeert, ontkoppelt de motor en fiets je volledig op eigen spierkracht. Dit heeft een gigantische impact op het inzetbereik van je fiets.
Ga je een e-racefiets kopen om op het vlakke asfalt met een snelle groep mee te rijden? Dan kom je bedrogen uit. Een getrainde groep rijdt op het vlakke moeiteloos 30 tot 35 km/u. Boven de 25 km/u levert je motor geen enkele watt meer, maar je trapt wel een fiets rond die aanzienlijk zwaarder is dan een reguliere racefiets. Een e-racefiets toont zijn onschatbare waarde pas bij forse tegenwind op de dijken, tijdens het herstellen na een ziekte, of zodra de weg omhoog loopt. Op een klim van 8% zakt je snelheid onder de 25 km/u en neemt de motor direct een groot deel van de zwaartekracht over. Ben je op zoek naar een fiets zonder motor voor puur vlakke ritten? Raadpleeg dan onze uitgebreide racefiets koopgids.
De markt voor elektrische sportfietsen is ruwweg gesplitst in twee categorieën. Je moet beslissen welk rijgevoel je zoekt voordat je naar specifieke merken kijkt.
Dit segment typeert zich door grote accu's (vaak 600Wh tot 750Wh) en krachtige motoren met een hoog koppel, variërend van 85 Nm tot wel 108 Nm. Motoren zoals de Bosch Performance CX of de Shimano EP801 domineren deze klasse. Dit is de standaard voor rijders die een brute, bijna motorcross-achtige klimervaring zoeken op hun emtb. Je vliegt de steilste technische beklimmingen op. Het grote nadeel is het systeemgewicht. Deze fietsen wegen doorgaans tussen de 22 en 26 kilo. Zonder trapondersteuning voelen ze log en zwaar aan, wat de wendbaarheid op vlakke en krappe trails negatief beïnvloedt.
De nieuwste generatie e-bikes focust zich op het behouden van het natuurlijke fietsgevoel. Ze maken gebruik van compacte motoren met een lager koppel (rond de 50 Nm) en kleinere interne accu's (vaak rond de 320Wh tot 400Wh). Bekende systemen in deze categorie zijn de TQ HPR50 (bijvoorbeeld te vinden in de Trek Domane+ of de Trek Fuel EXe), de Fazua Ride 60 motor en de Bosch Performance SX. Het totaalgewicht van deze fietsen ligt drastisch lager, vaak tussen de 12 en 18 kilo. Ze bieden net dat extra steuntje in de rug (de zogenaamde 'tailwind') en fietsen boven de 25 km/u nagenoeg als een reguliere fiets, mede doordat deze compacte motoren vrijwel geen interne frictie (drag) genereren wanneer ze zijn uitgeschakeld.
De positionering van de elektromotor bepaalt de rijdynamiek en de gewichtsverdeling van je fiets. De keuze voor middenmotor vs naafmotor is sterk afhankelijk van je beoogde discipline.
Een middenmotor is geplaatst bij de trapas. Dit verlaagt het zwaartepunt van de fiets en centreert het gewicht tussen de twee wielen. Voor een e-mtb is dit een absolute vereiste. Een gecentreerd gewicht zorgt voor een stabiele wegligging, voorspelbaar stuurgedrag in de lucht tijdens sprongen en voorkomt dat het achterwiel wegslipt in modderige klimsecties. Bovendien drijft de middenmotor de ketting aan, waardoor de motor optimaal profiteert van de versnellingen (de cassette) van je fiets om efficiënt om te gaan met verschillende stijgingspercentages.
De naafmotor bevindt zich in het achterwiel. Je ziet dit type aandrijving uitsluitend nog terug bij de instap tot middenklasse e-racefietsen of lichte gravelbikes (zoals de Mahle X35 of X20 systemen). De voordelen zijn de ranke uitstraling van het frame (de trapas blijft smal, wat de Q-factor laag houdt) en het absolute gebrek aan mechanische weerstand wanneer de motor uit staat. Het nadeel is dat het gewicht in het achterwiel zit (ongedragen massa), wat funest is voor de werking van achtervering op een mountainbike. Daarnaast kan een naafmotor sneller oververhit raken op extreem lange, steile Alpenklimmen omdat de motor niet kan meeprofiteren van het verzet op je cassette.
LET OP: Een naafmotor maakt het wisselen van een lekke achterband aanzienlijk complexer. Waar je bij een middenmotor het achterwiel via een reguliere steekas eenvoudig demonteert, vereist een naafmotor het loskoppelen van een stroomkabel en het gebruik van specifiek gereedschap.
Accucapaciteit wordt uitgedrukt in Wattuur (Wh). Een accu van 500Wh kan in theorie een uur lang 500 watt aan motorvermogen leveren, of twee uur lang 250 watt. Het inschatten van de exacte actieradius e-mtb of e-racer is de meest gestelde vraag, maar tevens de lastigste om accuraat te beantwoorden.
Fabrikanten geven vaak theoretische actieradiussen op (bijvoorbeeld: "tot 120 km"), maar deze data is gemeten op vlak, geasfalteerd terrein, met wind mee, in de laagste eco-stand en met een vederlichte berijder. In de praktijk spelen de volgende variabelen de hoofdrol:
TIP: Wil je lange dagtochten maken maar weiger je om een zware full-power e-bike te kopen? Vrijwel alle merken die 'light assist' motoren gebruiken (zoals Specialized, Trek en Canyon) bieden de mogelijkheid om een Range Extender aan te sluiten. Dit is een extra externe accu ter grootte van een bidon (vaak rond de 160Wh of 250Wh) die je in je bidonhouder plaatst en direct in het systeem plugt voor 40% tot 50% extra actieradius.
Ga je een e-mtb vergelijken met een reguliere mountainbike, focus je dan niet alleen op de motor, maar analyseer de volledige setup. Een elektrische sportfiets brengt namelijk nieuwe mechanische uitdagingen met zich mee door het extra gewicht.
Een zware e-mtb (van bijvoorbeeld 24 kilo) vereist een totaal andere afstelling van je voorvork en achterdemper. De massa van het frame duwt harder op de vering dan bij een lichte fiets. Fabrikanten rusten hun topmodellen e-bikes (zoals de Specialized Turbo Levo of de Cube Stereo Hybrid) standaard uit met specifiek 'e-bike tuned' vering. Ze gebruiken stijvere vorkpoten (zoals de Fox 38 of RockShox ZEB met 38mm poten) om te voorkomen dat het voorwiel gaat zoeken of knikken in technische, rotsachtige afdalingen.
Als je met een combinatie van fiets en rijder van 110+ kilo een afdaling instuurt met 40 km/u, ontstaat er een enorme hoeveelheid kinetische energie. Grijp bij de aanschaf van een e-mtb direct in als je kleine remschijven ziet. Een elektrische mountainbike hoort vooraan en achteraan uitgerust te zijn met remschijven van minimaal 200mm, of zelfs 220mm voor agressieve dalers. Combineer dit met remklauwen met vier zuigers (4-piston brakes) in plaats van de standaard twee zuigers. Onvoldoende remkracht resulteert onherroepelijk in oververhitte remvloeistof en weigerende remmen (brake fade).
We onderscheiden drie hoofdsegmenten binnen de elektrische sportfietsen. Bekijk eerlijk op welk terrein je de meeste uren doorbrengt voordat je een bestelling plaatst.
Deze fietsen zijn visueel nauwelijks nog van normale racefietsen te onderscheiden. Ze zijn voorzien van compacte motoren (naaf of middenmotor) en kleine interne accu's. Ze wegen rond de 12 tot 14 kilo. Merken als Trek (Domane+ met de TQ-motor) en Canyon (Endurace:ON) focussen op comfort, lichte trapondersteuning en het naadloos uitschakelen van de motor boven de 25 km/u. Ideaal voor de oudere fietser of de rijder die met een fittere partner meewil in heuvelachtig terrein.
[Check prijs bij Decathlon]De snelst groeiende categorie van de afgelopen jaren. Met modellen zoals de Trek Fuel EXe en de Specialized Turbo Levo SL krijg je een lichte fiets (16 tot 18 kilo) met vering rond de 140mm tot 150mm veerweg. Ze maken gebruik van motoren met circa 50 Nm koppel. Je moet zelf nog steeds behoorlijk inspanning leveren (zweten is gegarandeerd), maar heuvels worden weggestreken. In de afdaling voelt en stuurt deze fiets nagenoeg als een organische, ongemotoriseerde fiets, en springen of 'bunny-hoppen' voelt volkomen natuurlijk. Twijfel je tussen de rijstijlen? Bekijk dan ook onze mountainbike keuzehulp.
[Check prijs bij Bol.com]Dit is de tank onder de fietsen. Voorzien van de Bosch CX, de Yamaha PW-X3 of de krachtige Shimano EP801. Vaak uitgerust met 160mm veerweg of meer, massieve remmen en grote 750Wh accu's. Deze fiets brengt je lachend paden omhoog waar je wandelend zelfs moeite mee zou hebben. Het gewicht maakt de fiets minder speels, maar de enorme massa zorgt ervoor dat het frame als een zwaargewicht door rockgardens en wortelvelden ploegt zonder de gekozen lijn te verliezen.
[Check prijs bij Coolblue]De komst van e-bikes heeft ervoor gezorgd dat elektronische componenten slimmer samenwerken. De nieuwste elektronische groepsets (zoals SRAM Transmission of specifieke Shimano Di2 e-mtb groepen) betrekken hun stroomvoorziening vaak direct uit de grote hoofdaccu van de fiets. Dit betekent dat je de losse kleine batterijtjes op je derailleurs niet meer apart hoeft op te laden.
Daarnaast is de integratie met schermen cruciaal. Waar vroege e-bikes ontsierd werden door lompe, kwetsbare displays op het stuur, zien we nu integratie in de bovenbuis (zoals bij het TQ-systeem). Bovendien zenden moderne motoren via het ANT+ LEV (Light Electric Vehicle) protocol hun data uit. Hierdoor kun je jouw actuele accustatus, je ingeschakelde motormodus en je resterende actieradius perfect aflezen op je eigen, vertrouwde Garmin of Wahoo. Meer weten over de modernste schermen? Bekijk onze complete fietsnavigatie koopgids.
Een elektrische fiets vereist structureel meer en ander onderhoud dan een reguliere fiets. Vooral de aandrijflijn (ketting, cassette en voorblad) krijgt het bij een full-power e-mtb extreem zwaar te verduren. Waar je bij zelf trappen hooguit 250 of 300 watt levert, drukt de Bosch of Shimano motor daar continu 600 watt (piekvermogen) aan trekkracht bovenop.
Een standaard fietsketting is hierop niet berekend en zal sneller uitharden, oprekken of simpelweg breken. Zorg dat je uitsluitend specifiek voor e-bikes versterkte kettingen monteert en controleer de kettingslijtage elke 500 kilometer met een kettingchecker. Vervang je de ketting te laat, dan vernielt deze razendsnel de kostbare cassette en het voorblad voor aan de motor.
HANDIG: Accu-management is belangrijk voor de levensduur. Berg een fietsaccu (als deze verwijderbaar is) in de winter bij voorkeur binnen in huis op, bij kamertemperatuur. Langdurige blootstelling aan vorst tast de celstructuur aan. Leg een accu bovendien nooit voor maandenlang stil weg als deze voor 100% vol is, of volledig leeg is gereden. Idealiter bewaar je een lithium-ion accu bij een ladingspercentage rond de 60% voor maximale levensduur.
Sta je op het punt om te investeren in elektrisch vermogen? Vink deze laatste vragen af:
We wensen je ongekend veel hoogtemeters en plezier toe met de aankoop van je e-racer of e-mtb. Elektrificatie vergroot je actieradius en transformeert je beklimmingen, zodat de focus weer volledig ligt op de ervaring en de afdaling.
Terug naar Koopgids